Η ΔΡΑΣΗ ΤΗΣ ΜΑΖΑΣ ΣΤΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΦΥΣΙΚΗ.ΟΙ ΚΑΤΑΝΟΜΕΣ ΣΤΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΦΥΣΙΚΗ Μέρος 7ο Συναρτήσεις Μεγάλης κατανομής της Μηχανικής και Θερμοδυναμικής . Μεγαλοκανονική Κατανομή: Gibbs, σε σύνολο που ανταλλάσει ενέργεια και ύλη (Ισοβαρές Ισόθερμο )

Δήμητρα Σπανού  καθηγήτρια χημικός, συνταξιούχος Δευτερο/ιας Εκπ/σης από 30-6-2025

 

 

 

υπό κατασκευή

 

Η μεγαλοκανονική κατανομή 

Μέσα σε ένα μακροσκοπικό Θερμοδυναμικό Σύστημα, ένα σύνολο συστημάτων σωματιδίων  ανταλλάσσουν ενέργεια και σωματίδια  με τα γύρω σώματα . Αυτή η κατανομή χρησιμοποιείται για περιγραφή συστημάτων όπως οι χημικές αντιδράσεις ή γενικότερα συστήματα που είναι σε κατάσταση θερμοδυναμικής ισορροπίας με δεξαμενή στην οποία το σύστημα μπορεί να ανταλλάσσει ενέργεια και σωματίδια. Στα συστήματα αυτά δύο μεταβλητές είναι σημαντικές, Η θερμοκρασία Τ και το χημικό δυναμικό μ. Το χημικό δυναμικό ελέγχει τον αριθμό των σωματιδίων και αποτελεί σημαντική παράμετρο στους υπολογισμούς των μεγαλοκατανομών

Η πιθανότητα εύρεσης συστήματος σε ενεργειακή κατάσταση Εi και σωματιδίων Νi ορίζεται από τον τύπο

P (Ei,Ni) =1/Zexp(-β-μΝι))  όπου β=1/kbτο μ είναι το χημικό δυναμικό και Ζ είναι το Στατιστικό άθροισμα που στην περίπτωση της μεγαλοκατανομής αθροίζει όλες τις πιθανές καταστάσεις του συστήματος με διαφορετικούς αριθμούς σωματιδίων  Ζ = ∑ieβ(Εi − μΝi)

Θερμοδυναμικοί παράμετροι που μπορούν να εκφραστούν μέσω της μεγαλοκανονικής κατανομής

και δίνουν τη σχέση μεταξύ μικροσκοπικών ιδιοτήτων και μακροσκοπικών θερμοδυναμικών παραμέτρων

  • Η ελεύθερη ενέργεια F του μεγαλοκανονικού συστήματος ως  F = −kBΤλν Ζ  Ορίζεται ως η ελεύθερη ενέργεια που καθορίζει το έργο που μπορεί να επιτελέσει το σύστημα υπό σταθερή θερμοκρασία

 

ακατέργαστο

Η μεγαλοκανονική κατανομή Gibbs

η κατανομή καταστάσεων είναι μια μεγαλοκανονική κατανομή Gibbs. 

Το σύνολο αυτό των συστημάτων βρίσκεται σε θερμική και μηχανική επαφή με το περιβάλλον  (ισοβαρικό- ισοθερμικό σύνολο Gibbs)   δηλαδή με μεταβλητή ενέργεια και όγκο

Σε ένα μηχανικό σύστημα η Λαγκρατζιανή συνάρτηση είναι   όπου Τ είναι η κινητική ενέργεια και V είναι το δυναμικό

Για παράδειγμα σε ένα αρμονικό ταλαντωτή η Λαγκρατζιανή είναι:  

Η πυκνότητα κατανομής στην κλασσική περίπτωση είναι  

Χ είναι το σύνολο, τα σωματίδια είναι Ν,  μεταβλητές είναι  (τρεις υντεταγμένες για την θέση και τρεις για την ορμή των σωματιδίων),

 α είναι ένα σύνολο εξωτερικών παραμέτρων

 Η(X,α) είναι το Χαμιλτονιανό σύστημα

β είανι μια παράμετρος κατανομής όπου β=1/kβΤ

Ζ είναι μια παράμετρος που καθορίζεται από τη συνθήκη κανονικοποίησης ώστε  το άθροισμα των επιμέρους πιθανοτήτων να είναι ένα

 

 

ΠΗΓΕΣ

Κανονική και Κύρια Κανονική Διανομή | Κβαντομηχανική. Σχολικό βιβλίο

Κανονική και Κύρια Κανονική Διανομή | Κβαντομηχανική. Σχολικό βιβλίο